مستند ۳۶ دقیقهای «بازی خطرناک»، که بهتازگی در کانال رسمی نیروی هوایی آمریکا در یوتیوب منتشر شده، لحظهبهلحظه آن شب پرتنش ـ یعنی نیمهشب ۱۳ آوریل ۲۰۲۴، زمانی که ایران با عملیات وعده صادق یک پاسخ رژیم صهیونیستی را در پی تجاوز به ساختمان کنسولگری در دمشق داد را از زبان خلبانهای جنگندههای اف-۱۵ئی استرایک ایگل و افسران سامانههای جنگافزاری روایت میکند؛ داستانی که از یک «شب استیکخوری» آرام در پایگاه هوایی آغاز میشود و به «چتر ۳۶۰ درجهای» از ترکشهای گداخته در آسمان میرسد.
در بخشهایی از این مستند، خود افسران و فرماندهان آمریکایی تصریح میکنند که نیروهای آمریکا در عملیات «وعده صادق1» عملاً در کنار ارتش اسرائیل قرار داشتند و نقش فعالی در دفاع از این رژیم ایفا کردند؛ موضوعی که در قالب روایتهای مستقیم از پروازهای جنگندههای آمریکایی، رهگیری موشکها و هماهنگی اطلاعاتی با سامانههای پدافندی اسرائیل بهوضوح نمایش داده میشود.
خلبانها در این فیلم میگویند وقتی آخرین موشکها شلیک شد و جنگندهها برای سوختگیری و بازگشت به پایگاه آماده میشدند، شاهد بخش دیگری از رویارویی بودند: رهگیری موشکهای بالستیک ایران در آسمان.
در میانه این چرخه، تلاشی غیرمعمول هم انجام شد: وقتی موشکها تمام شدند، یکی از خدمه کوشید با بمب هدایت لیزری یک پهپاد شاهد را هدف بگیرد. او میگوید: «بمب را روی پهپاد رها کردیم و سعی کردیم با لیزر هدایتش کنیم. در نگاه اول به نظر میرسید کار کرده، انفجار بزرگی رخ داد و خیلی هیجانزده شدیم. اما لحظهای بعد همان پهپاد از دل انفجار بیرون آمد.» بعد از آن فرمانده پرواز، بیدرنگ در رادیو هشدار داد: «دیگر چنین کاری نکنید.»
سرگرد بنجامین «آیریش» کافی، یکی از خلبانهای اف-۱۵، در فیلم میگوید برآوردهای قبلیشان بههیچوجه با واقعیت همخوانی نداشت: «مقیاسی که من برای خطرناکترین سناریوی دشمن تصور کرده بودم، در بهترین حالت فقط ۱۰ تا ۲۰ درصد از آن چیزی بود که واقعا با آن روبهرو شدیم.»
الکس هالینگز، تفنگدار دریایی سابق که در این فیلم به عنوان کارشناس تسلیحاتی معرفی شده، توضیح میدهد که مزیت اصلی شاهد 136 سلاح، «ارزانبودن و قابلیت انبوهسازی» آن است.
او میگوید این پهپادها با هزینهای به مراتب کمتر از یک موشک پدافندی پیشرفته، میتوانند موجهایی «اشباعکننده» ایجاد کند و شبکه دفاعی طرف مقابل را خسته و سردرگم کنند. از سوی دیگر، به گفته هالینگز،الگوی رفتاری این پهپاد برای رادارهای هوابردی که برای شکار اهداف سریع و بلندپرواز ساخته شده «مشکلساز» است.
او توضیح میدهد که پهپاد شاهد ۱۳۶ روی رادار رفتاری شبیه خودرو نشان میدهد؛ چرا که در ارتفاع پایین ممکن است با اجسام زمینی متحرک اشتباه گرفته شود. همین مسئله باعث میشود دو مرحله ابتدایی دفاع، یعنی یافتن هدف و تشخیص درست آن، به دشوارترین بخش مقابله تبدیل شود.
لازم به ذکر است که این مستند مصاحبه محور است و هیچگونه تصاویری که حرفهای مصاحبهشونده را تائید کند در مستند به کار نرفته است این در حالی است صرفا با تصاویری آرشیوی سعی کرده است که این مستند را واقعگرایانه توصیف کند.
